Persbericht Jaarverslag 2024-RvAC

PERSBERICHT

10 juli 2025

Raad van Advies Curaçao:

Spoed mag nooit ten koste gaan van kwaliteit

Willemstad – In 2024 bleef de werklast van de Raad van Advies Curaçao (RvA) vergelijkbaar met voorgaande jaren, met 39 adviesverzoeken waarvan er 32 zijn afgehandeld. De overige adviesverzoeken zijn nog in behandeling ofwel geretourneerd. Wat opnieuw opvalt, is het hoge aantal verzoeken voor spoedadvies, wat neerkomt op 31% van alle adviesaanvragen. Deze spoedadvies-verzoeken werden mede veroorzaakt door de tijdsdruk rondom de evaluatie door de Caribbean Financial Action Task Force (CFATF), gericht op wetgeving tegen witwassen en terrorismefinanciering.

Communicatie en mediacontacten van de Raad
De RvA heeft in 2024 de wijze van communicatie met externe doelgroepen geëvalueerd en een nieuw communicatieplan opgesteld. Daarin werden de communicatiedoelstellingen en belangrijkste doelgroepen vastgesteld: de regering, de Staten, de overheid, de media en het algemene publiek.

In januari 2024 gaf de Raad een persbericht uit over het aftreden van een lid en de benoeming van twee nieuwe leden. In juli 2024 verzond de Raad twee persberichten over het Jaarverslag 2023. Het een belichtte belangrijke interne ontwikkelingen en juridische kwesties; het andere richtte zich op het essay van drs. R. van den Bergh over de reikwijdte van de zorgplicht van de overheid.

Verzoeken om spoedadvies

Het grote aantal spoedadvies-verzoeken is voor de Raad al enige jaren reden tot grote zorg. Niet alleen vanwege de extra werkdruk, maar vooral ook vanuit het beginsel van kwaliteitsbewaking. Hoewel de Raad zich ook bij spoedadviezen maximaal inspant, heeft het zijn beleid hierover sinds 2023 aangescherpt. Per verzoek wordt kritisch bekeken of de redenen voor spoed valide zijn en of een verantwoord advies haalbaar is vóór het verstrijken van de in het algemeen voor spoedadvies-verzoeken vastgestelde afhandelingstermijn. In dit verband berichtte de Raad de regering op 20 november 2024 dat het niet haalbaar was om met spoed te adviseren over een ontwerplandsverordening minimumbelasting 2024. In de brief herhaalde de Raad zijn zorg dat het grote aantal spoedadvies-verzoeken aan de voorwaarden voor kwalitatief goede wetgeving knaagt. Ook stelt de Raad dat deze situatie de indruk kan wekken dat de regering de wettelijke rol van adviesorganen bagatelliseert. De Raad zal zich wel inspannen om zo spoedig mogelijk een kwalitatief goed advies te geven over de bewuste ontwerpregeling.

Valide redenen voor spoedverzoeken

De Raad erkent dat er soms redenen zijn die een spoedbehandeling rechtvaardigen. Om dit te kunnen beoordelen, moet de regering de noodzaak ervan motiveren, hetgeen lang niet altijd gebeurt. Een valide reden is bijvoorbeeld wanneer een implementatietermijn van internationale regelgeving dreigt te worden overschreden. Dat gold onder andere bij het advies over de wijziging van het Wetboek van Strafrecht en het Wetboek van Strafvordering, en bij adviezen die betrekking hebben op de Opiumlandsverordening.

Een spoedbehandeling kan bijvoorbeeld ook gerechtvaardigd zijn als een gebrek in regelgeving urgent hersteld moet worden, of om te voorkomen dat een regeling met terugwerkende kracht moet worden ingevoerd. Nog een valide reden kan zijn als het uitblijven van een spoedbehandeling ernstige budgettaire gevolgen kan hebben. Dit laatste gold bij een advies over ontwerplandsverordening betreffende kansspelen, en over het ontwerplandsbesluit voor aanpassing van de vergoedingsregels van de basisverzekering ziektekosten 2014.

Voortgangsbewaking

De RvA benadrukt ieder jaar opnieuw hoe belangrijk het is om de voortgang van het wetgevingstraject goed in de gaten te houden. Dit heeft niet altijd het gewenste effect. De regering wist bijvoorbeeld al in 2023 dat in juni 2024 een evaluatie zou plaatsvinden om te toetsen of eerdere aanbevelingen van de Financial Action Task Force (FATF) zijn geïmplementeerd. Voor die implementatie moeten landen, waaronder Curaçao, wet- en regelgeving maken. De minister-president verzocht de Raad om de betreffende stukken op tijd te agenderen. Toch heeft de Raad tot mei 2024 slechts een beperkt aantal ontwerpregelingen van de regering ontvangen. Het niet naleven van internationale normen kan negatieve gevolgen hebben voor de financiële integriteit en economie van Curaçao. De Raad waarschuwt ook dit jaar echter dat spoed nooit ten koste mag gaan van kwaliteit. De verantwoordelijkheid voor het bewaken van het proces teneinde tijdig in te spelen op noodzakelijke wetswijzigingen ligt volgens de Raad dan ook bij de regering.

Informatie over uitgebrachte adviezen

De Raad staat voor openbaarheid en transparantie in een democratische rechtsstaat. Op de website www.raadvanadvies.cw kunnen burgers kennisnemen van alle ingekomen adviesverzoeken van de regering en de Staten, alsmede van alle gevraagde of ongevraagde adviezen die de Raad daarover heeft uitgebracht. Er wordt alleen een uitzondering gemaakt als de betrokken minister heeft besloten dat er gegronde redenen zijn om een advies niet te openbaren.

Sinds de vaststelling van een Circulaire Draaiboek voor de regelgeving in november 2024, plaatst de RvA op zijn website ook de oorspronkelijke tekst van de ontwerpregeling waarover advies is uitgebracht en de toelichting daarop. Dit geschiedt nadat de regering deze tekst openbaar heeft gemaakt, samen met een ‘nader rapport’ waarin de reactie van de regering op het advies van de Raad is neergelegd. Een goed gemotiveerde uitleg waarom een advies niet is overgenomen versterkt de kwaliteit van de parlementaire behandeling van een ontwerplandsverordening.

Onmisbare actoren in ons democratisch bestel

Kritische en onafhankelijke adviseurs in ons democratisch bestel, zoals de RvA en de Sociaal Economische Raad (SER) zijn onmisbare actoren in een stelsel van checks and balances. Het negeren van hun adviezen ondermijnt hun hoofddoel, namelijk het bewaken en verbeteren van wetgeving en openbaar bestuur. Dat dit weleens gebeurt, blijkt uit een brief d.d. 2 augustus 2024 van de Raad aan de Staten. De Raad stelt dat instanties die advies vragen, dit advies ook serieus moeten overwegen. Eventueel kunnen ze de argumenten in het advies gemotiveerd weerleggen in de memorie van toelichting bij de betreffende initiatiefontwerplandsverordening.

Bestrijding van grensoverschrijdende criminaliteit

In 2024 ontving de Raad meerdere adviesverzoeken in verband met de bestrijding van grensoverschrijdende criminaliteit. Ook waren er spoedverzoeken in verband met de implementatie en naleving van internationale normen en verdragen die op de bestrijding van grensoverschrijdende criminaliteit gericht zijn. De criminaliteit in kwestie betreft met name terrorismefinanciering, witwassen en internationale drugshandel. Uit verschillende documenten, waaronder het Justitieel Strategisch Beleidsplan 2022 – 2025 en de National Risk Assessment 2020, blijkt dat vooral de drugshandel een grote bedreiging vormt, onder andere als onderliggend delict bij veel gevallen van witwassen. Ook de verwevenheid tussen de boven- en onderwereld vormt een serieuze bedreiging voor de democratische rechtsstaat. De Raad benadrukt dat wetgeving op dit gebied voortvarend moet worden aangepakt om te voorkomen dat Curaçao achterloopt terwijl de criminaliteit steeds creatiever en complexer wordt. Ook moet voorkomen worden dat Curaçao belandt op de zwarte of grijze internationale lijst van de Financial Action Task Force (FATF). Een voortvarende aanpak betekent met name een tijdige aanpak. En niet zoals vaak het geval is, pas wanneer een evaluatie van een internationale organisatie zoals de Caribbean Financial Action Task Force (CFATF) op handen is.

Proactief optreden door de Raad

In het afgelopen jaar heeft de Raad ook ongevraagd advies uitgebracht met het doel om mogelijke risico’s tijdig bij te sturen. Een voorbeeld van proactief optreden door de Raad is het eerste in 2024 uitgebrachte ongevraagde advies over de ontwerplandsverordening op de kansspelen. Dit advies werd uitgebracht omdat bepaalde zwaarwegende oordelen in een in 2023 over de ontwerplandsverordening uitgebracht advies niet zijn opgevolgd. Ook bij een latere wijziging van deze ontwerplandsverordening, middels een tweede nota van wijziging, nam de Raad het initiatief om cruciale juridische tekortkomingen in de eerste nota van wijziging op deze ontwerplandsverordening – die niet voor advies aan de Raad is aangeboden – te signaleren, ondanks dat hier formeel niet om gevraagd was. Deze voorbeelden illustreren het streven van de Raad om wettelijke kwaliteit en rechtsstatelijkheid te waarborgen, ook als het gaat om complexe of politiek gevoelige dossiers.

Jaarverslag 2024 op website

Op de website www.raadvanadvies.cw van de Raad kan kennisgenomen worden van het volledige jaarverslag 2024. Daarin kan ook kennis worden genomen van de thematische bijdrage van dr. Brede Kristensen getiteld ‘Democratie is tijdloos menselijk’.

RvAC telt 8 leden

De Raad van Advies Curaçao (RvA) bestaat momenteel uit ondervoorzitter Lizanne Dindial en de leden Jeffrey Sybesma, Charlene Alberto, Wilfred Flocker, Michael Willem, Luigi Virginia, Josephine Provence en Gregory Damoen. Secretaris van de RvA is Cadlyn Raphaëla met een staf die de Raad bijstaat. Uit hoofde van haar functie is Hare Excellentie de Gouverneur Lucille George-Wout voorzitter van dit Hoog College van Staat.

Namens de Ondervoorzitter van de Raad van Advies Curaçao

Mevrouw mr. C. M. Raphaëla, Secretaris